مير محمد اكبر بن محمد شاه ارزانى
1344
طب اكبرى ( فارسى )
ازاى هر جزء از اين آب ، نيم جزء قند يا به ازاى هر دو و نيم جزء آب يك جزء عسل آميخته و مىتوانند دو درم زعفران هم در پارچهيى بسته و در آن انداخته و با آتش نرم بجوشانند تا به قوام آيد . سكنجبين بزورى معتدل : تخم كاسنى ، رازيانه و تخم كرفس ، هريك سه درم ؛ تخم خيارين و تخم خربزه ، هر يك پنج درم ، پوست بيخ كاسنى و پوست بيخ رازيانه ، هريك هفت درم ، همه را نيمكوب كرده در سه رطل آب و بيست درم سركه يك شبانهروز خيسانيده و سپس همه را جوشانيده و بپالايند و با يك من قند سفيد به قوام آورند . سكنجبين ساده : دو نوع است : عسلى و شكرى . جهت تهيه كردن سكنجبين عسلى ، قدرى كه نياز است عسل خوب را بر آتش نرم گذاشته و كف آن را برداشته و به قدر حاجت سركه بر آن ريخته و آتش به همان نرمى باشد تا هر دو با هم مختلط شوند و سركه خام نماند پس فرود آرند و هنگام نياز با آب آميخته و بنوشند . اما اگر بخواهند سكنجبين شكرى درست كنند ، بايد شكر به قدر حاجت در ديگ ريخته و قدرى سركهء تند خصوصا خمرى بر آن ريخته به نحوى كه آن را در برگيرد ولى نپوشاند پس بر آتش بسيار نرم نهاده تا شكر بگدازد بدون جوشش و كف آن را گرفته و بعد آب بر آن ريخته تا دو انگشت بالا آيد و ملايم بجوشانند تا به قوام آيد وقتى نزديك قوام شد اگر كمى گلاب هم بياميزند بهتر است . سكنجبين سفرجلى : يك من از هريك از آب به خصوصا اگر ترش باشد با قند سفيد با ربع من سركه بجوشانند تا به قوام آيد . و اگر به جاى سركه آب ليمو كنند بهتر است و اگر مزاج معده خيلى گرم نباشد ، به ازاى هر يك من سكنجبين يك اوقيه زنجبيل در آن بريزند . سكنجبين عنصلى : پياز عنصل ، يك رطل و نيم با كارد چوبى ريز كرده و با پانزده رطل سركه بجوشانند تا بپزد و سپس آن را صاف كرده و در مقابل هر رطل از آن يك و نيم رطل قند افزوده و به قوام آورند . سوختن عقرب : در سنگ گرده . سورنجان : در آكلهء دهن . شراب آلو : آلو بخارا را در آب خيسانيده و بجوشانند تا بپزد پس آن را